Quranda bəhs edilən 7 sirli şəhər – Onlardan biri Türkiyədədir
Qədim şəhərlərin sirri hələ də araşdırılır
Qurani-Kərimdə adı çəkilən bəzi qədim şəhərlər və yaşayış məntəqələri bu gün də tarixçilərin, arxeoloqların və tədqiqatçıların diqqət mərkəzindədir. Min illər əvvəl baş vermiş hadisələrin izlərini daşıyan bu məkanlar haqqında müxtəlif tarixi məlumatlar, dini rəvayətlər və maraqlı fərziyyələr mövcuddur.
Bəzi şəhərlər öz möhtəşəmliyi ilə tanınıb, bəziləri isə bir anda yoxa çıxması və ya sakinlərinin başına gələn faciələrlə yadda qalıb.
Gundelik.az xəbər verir ki, maraqlıdır ki, bu məkanlardan birinin Türkiyədə yerləşdiyi ehtimal olunur.
Gəlin Quranda adı çəkilən və dini-tarixi baxımdan maraq doğuran 7 qədim məkanı nəzərdən keçirək.
1. Məkkə – müqəddəs şəhər
Məkkə Qurani-Kərimdə adı açıq şəkildə çəkilən ən mühüm şəhərlərdən biridir. Səudiyyə Ərəbistanında yerləşən bu şəhər İslam dininin ən müqəddəs məkanı hesab olunur. Kəbə burada yerləşir və dünyanın müxtəlif ölkələrindən milyonlarla müsəlman hər il həcc və ümrə ziyarəti üçün Məkkəyə gəlir.
2. Babil – sehr və qədim sivilizasiyanın şəhəri
İraq ərazisində yerləşən qədim Babil şəhəri tarixdə Mesopotamiyanın ən qüdrətli mərkəzlərindən biri olub. Qurani-Kərimin Bəqərə surəsinin 102-ci ayəsində Babilin adı çəkilir. Ayədə Harut və Marut adlı mələklərlə bağlı hadisədən bəhs edilir.
Babil həm də asma bağları, möhtəşəm memarlığı və qədim tarixi ilə tanınır.
3. İrəm – uca sütunlar şəhəri
Qurani-Kərimin Fəcr surəsinin 6–8-ci ayələrində Ad qövmü və İrəm haqqında danışılır. İrəm “uca sütunlar sahibi” ifadəsi ilə xatırlanır.
Rəvayətlərə görə, Ad qövmü güclü, varlı və möhtəşəm tikililərə sahib idi. Lakin Allahın xəbərdarlıqlarına qarşı çıxmaları səbəbindən ağır fəlakətlə üzləşdilər.
İrəmin dəqiq coğrafi yeri barədə müxtəlif fərziyyələr mövcuddur. Onun Ərəbistan yarımadasının cənubunda yerləşdiyi ehtimal edilir.
4. Səba – zənginlik və böyük bəndlər diyarı
Qurani-Kərimin Səba surəsində adı çəkilən Səba qədim Yəmən ərazisində mövcud olmuş qüdrətli dövlət idi. Bu ərazi inkişaf etmiş suvarma sistemi, ticarət yolları və xüsusilə Mə'rib bəndi ilə məşhur olub.
Quranda Səba xalqının bolluq və rifah içində yaşadığı, lakin nankorluqları nəticəsində böyük bir fəlakətlə üzləşdikləri bildirilir.
5. Mədain – Şüeyb peyğəmbərin qövmünün yaşadığı diyar
Quranda adı çəkilən Mədain (Mədyən) Hz. Şüeyb peyğəmbərin göndərildiyi xalqın yaşadığı ərazi kimi tanınır. Bu qədim diyarın indiki Səudiyyə Ərəbistanının şimal-qərbi və İordaniyanın cənubuna yaxın ərazilərdə yerləşdiyi ehtimal olunur.
Quranda Mədyən xalqının ticarətdə ölçü və çəkidə ədalətsizlik etdiyi, peyğəmbərlərinin xəbərdarlıqlarına məhəl qoymadığı bildirilir. Bu hadisə Hud surəsinin 84–95-ci ayələrində təsvir olunur.
6. Hicr – qayaları oyaraq evlər tikən xalqın şəhəri
Səudiyyə Ərəbistanında yerləşən Hicr (əl-Hicr) qədim Nəbatilər sivilizasiyasının izlərini daşıyan tarixi ərazidir. Quranda isə bu məkan Səmud qövmünün yaşadığı yer kimi xatırlanır.
Səmud xalqı dağları və nəhəng qayaları oyaraq özlərinə yaşayış evləri inşa edirdi. Qurani-Kərimin Hicr surəsinin 80–84-cü ayələrində bu xalqın peyğəmbərləri inkar etməsi və üzləşdiyi aqibət haqqında danışılır.
Bu gün Hicrdə qayalara oyulmuş möhtəşəm tikililər və qədim məzarlar turistlərin diqqətini çəkir. Ərazi UNESCO-nun Dünya İrsi Siyahısına daxil edilmiş Hegra arxeoloji məkanı ilə də tanınır.
7. Əshabi-Kəhf – Türkiyə ilə əlaqələndirilən sirli mağara
Siyahının ən maraqlı məkanlarından biri Əshabi-Kəhf, yəni Mağara yoldaşları ilə bağlıdır. Qurani-Kərimin Kəhf surəsində imanlarını qorumaq üçün bir mağaraya sığınan gənclərdən bəhs edilir.
Rəvayətə görə, bu gənclər Allahın qüdrəti ilə uzun illər yuxuda qaldıqdan sonra oyanıblar. Onların mağarada nə qədər qaldıqları Kəhf surəsinin 25-ci ayəsində 300 il və əlavə olaraq 9 il kimi bildirilir.
Maraqlıdır ki, Əshabi-Kəhfin mağarasının Türkiyədə yerləşdiyinə dair də inanclar mövcuddur. Xüsusilə İzmirin Səlcuq rayonundakı Efes yaxınlığında yerləşən Yeddi Yatanlar mağarası bu hadisə ilə əlaqələndirilir.
Bununla yanaşı, İordaniya və başqa ərazilərdə də Əshabi-Kəhflə əlaqələndirilən mağaralar mövcuddur. Quranda mağaranın dəqiq coğrafi ünvanı göstərilmədiyindən onun harada yerləşdiyi barədə yekdil elmi nəticə yoxdur.
Qədim şəhərlərin sirri hələ də araşdırılır
Qurani-Kərimdə adı çəkilən və ya hadisələri ilə xatırlanan bu qədim məkanlar minilliklər boyunca insanların marağına səbəb olub. Onların bəziləri arxeoloji qazıntılarla araşdırılıb, bəzilərinin isə dəqiq yeri hələ də müzakirə mövzusudur.
Bu məkanların hekayələri yalnız qədim sivilizasiyaların tarixini deyil, həm də insanlara verilən mənəvi mesajları özündə əks etdirir.
Ən maraqlısı isə budur ki, Türkiyədə yerləşən Əshabi-Kəhf mağarası ilə bağlı əsrlərdir davam edən inanclar bu sirli tarixi hekayəyə bu gün də marağı artırır.
Nuri
Gundelik.az