Orta Dəhliz güclənir: Azərbaycanın da daxil olduğu marşrutda MÜHÜM ADDIM
Türkiyədə Transxəzər Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutunun (Orta Dəhliz) qərb hissələrindən birinin inkişafı istiqamətində yeni mərhələyə keçilib.
Gundelik.az-ın məlumatına görə, Türkiyə Divriği–Ərzincan–Ərzurum–Qars marşrutu üzrə dəmir yolu infrastrukturunun modernləşdirilməsini nəzərdə tutan Şərqi Türkiyə Orta Dəhliz Dəmir Yolunun İnkişafı Layihəsi çərçivəsində satınalma prosesini irəlilədib.
Məlumata görə, layihə ilə bağlı xüsusi satınalma bildirişi oktyabrın 23-də dərc olunub. Oktyabrın 31-də yayılan son tender məlumatlarında isə marşrutun əsas hissələri üzrə layihələndirmə və tikinti işlərinin satın alınmasının nəzərdə tutulduğu bildirilib.
Layihə Divriğidən başlayaraq Ərzincan, Ərzurum və Qars üzərindən Gürcüstan sərhədinədək uzanan dəmir yolu xəttini əhatə edir. Bu xətt daha sonra Qars–Gürcüstan sərhədi, Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu bağlantısı və Cənubi Qafqaz vasitəsilə Xəzər regionuna çıxış imkanları ilə əlaqələnir.
Asiya İnkişaf İnvestisiya Bankının (AIIB) məlumatına əsasən, layihə Transxəzər Orta Dəhlizinin bir hissəsi olan təxminən 660 kilometrlik dəmir yolunun modernləşdirilməsini nəzərdə tutur.
Planlaşdırılan işlər çərçivəsində siqnalizasiya, telekommunikasiya və elektrikləşdirmə sistemlərinin təkmilləşdirilməsi, həmçinin dəmir yolu yan yollarının, körpülərin, stansiya obyektlərinin və digər infrastrukturun tikintisi və ya yenidən qurulması nəzərdə tutulur.
Dünya Bankının layihə sənədlərində isə dəhliz boyunca ayrı-ayrı yeni dəmir yolu istiqamətlərinin yaradılması və daşıma qabiliyyətinin artırılması ilə bağlı işlərin də nəzərdə tutulduğu qeyd olunur.
Layihənin əhəmiyyəti ondan ibarətdir ki, Türkiyənin şərq hissəsi Cənubi Qafqazla ölkənin Avropaya doğru uzanan dəmir yolu şəbəkəsi arasında mühüm bağlantı rolunu oynayır. Bu hissədə qatarların hərəkətinin, siqnalizasiya sistemlərinin, elektrikləşdirmənin və dəmir yolu yan yollarının imkanlarının yaxşılaşdırılması Orta Dəhliz boyunca yükdaşımaların səmərəliliyinin artırılmasına şərait yarada bilər.
Layihəyə Dünya Bankı və AIIB-nin iştirakı ilə çoxtərəfli maliyyələşdirmə mexanizmi dəstək verir. Türkiyənin Nəqliyyat və İnfrastruktur Nazirliyi isə layihənin icraçı qurumu kimi çıxış edir.
Bununla belə, satınalma mərhələsinin başlanması tikinti işlərinin artıq başa çatdığı və ya dəhlizin yükdaşıma imkanlarının dərhal artdığı anlamına gəlmir. Gözlənilən nəticələrin əldə olunması müqavilələrin imzalanmasından, tikinti işlərinin gedişindən, Qars–Gürcüstan və Bakı–Tbilisi–Qars dəmir yolu infrastrukturu ilə koordinasiyadan, eləcə də Gürcüstan, Azərbaycan, Xəzər dənizi və Qazaxıstan istiqamətində əməliyyatların uzlaşdırılmasından asılı olacaq.
Beləliklə, hazırkı mərhələ Orta Dəhlizin Türkiyə ərazisindən keçən hissəsində fiziki dəmir yolu infrastrukturunun gücləndirilməsi baxımından mühüm satınalma mərhələsi hesab olunur. Layihənin real yükdaşımalar və Çin–Avropa logistikasına təsiri isə infrastruktur işlərinin tamamlanmasından və onun dəhlizin digər hissələri ilə tam inteqrasiyasından sonra daha aydın görünəcək.
