Qlobal bazarlar ABŞ Prezidenti Donald Trampın yeni tarif açıqlamaları və ABŞ Federal Ehtiyat Sistemi (FED) tərəfindən faiz endirimi prosesi ilə bağlı qeyri-müəyyənliklər səbəbindən mənfi istiqamətdə hərəkət edir.
Gundelik.az-ın məlumatına görə, Prezident Tramp bildirib ki, oktyabrın 1-dən idxal olunan dərmanlara, mətbəx və vanna otağı şkaflarına, yumşaq mebellərə və ağır yük maşınlarına gömrük vergiləri tətbiq ediləcək. Yeni tarif dərəcələri belə müəyyən edilib: dərman məhsulları üçün 100%, mətbəx və hamam şkafları üçün 50%, yumşaq mebel üçün 30%, ağır yük maşınları üçün isə 25%.
Ekspertlər qeyd edir ki, ABŞ-da proteksionist ticarət siyasətinin inflyasiyaya təsiri ilə bağlı qeyri-müəyyənliklər FED-in monetar siyasətini çətinləşdirir.
Dünən açıqlanan məlumatlara görə, ABŞ iqtisadiyyatı ilin ikinci rübündə güclü istehlak xərcləri və investisiyalar hesabına 3,8% artım göstərərək gözləntiləri üstələdi. Ölkədə işsizlik müavinəti üçün müraciət edənlərin sayı 20 sentyabrla bitən həftədə 218 min nəfərə düşərək gözləntilərin altında qaldı.
FED-in faiz qərarlarında əsas göstəricilər inflyasiya və məşğulluq məlumatlarıdır. Güclü iqtisadi artım məlumatlarından sonra faiz endirimi ehtimalları zəifləyib. Oktyabr ayında faizlərin 25 baza bəndi endirilməsi ehtimalı 87%, dekabr ayı üçün isə 58% səviyyəsinə düşüb.
FED rəsmiləri monetar siyasətlə bağlı fikir ayrılığına malikdir. Bəzi üzvlər əmək bazarını qorumaq üçün daha aqressiv faiz endirimlərini müdafiə edir, digərləri isə ehtiyatlı olmağın tərəfdarıdır. Prezident Trampın yeni təyin etdiyi FED İdarə Heyətinin üzvü Stiven Miran mərkəzi bankın faiz dərəcələrini tez bir zamanda azaltmamasının iqtisadiyyata zərər verə biləcəyini bildirib.
San-Fransisko FED sədri Mary Daly isə faiz dərəcələrinin daha da aşağı salınmasının lazım olduğunu, lakin riskləri məşğulluq və qiymət sabitliyi hədəfləri ilə balanslaşdırmaq üçün yavaş hərəkət etməyin məqsədəuyğun olduğunu qeyd edib.
Dünən Nyu-York Birjasında S&P 500 indeksi 0,50%, Nasdaq indeksi 0,50%, Dow Jones sənaye indeksi isə 0,38% ucuzlaşıb. ABŞ dollar indeksi isə 0,7% artaraq 98,5 səviyyəsində bağlanıb. Qızıl isə 0,1% ucuzlaşaraq 3,745 dollar/unsiya səviyyəsində ticarət edilir.
Avropa birjalarında da mənfi tendensiya davam edir. Dünən Böyük Britaniyada FTSE 100 indeksi 0,39%, İtaliyada FTSE MIB 30 indeksi 0,43%, Almaniyada DAX 40 indeksi 0,56%, Fransada CAC 40 indeksi isə 0,41% ucuzlaşıb. Analitiklər ECB prezidenti Kristin Laqardın açıqlamalarının bazarların istiqamətinə təsir göstərə biləcəyini bildirirlər.
Asiya bazarlarında da mənfi tendensiya müşahidə olunur. Yaponiyada sentyabr ayında illik inflyasiya 2,5% artaraq gözləntilərin altında qalıb. Çin və Honq-Kongda “Raqasa” super tayfunu səbəbindən regionda 1000-dən çox reys ləğv edilib, bəzi qatarların hərəkəti dayandırılıb. Bu səbəbdən Yaponiyada Nikkei 225 indeksi 0,6%, Çində Şanxay Kompozit indeksi 0,2%, Honq-Kongda Hang Seng indeksi 0,5%, Cənubi Koreyada Kospi indeksi isə 2,6% geriləyib.
Türkiyə tərəfdə, Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan ABŞ Prezidenti Donald Trampla Oval Ofisdə 2 saat 20 dəqiqə davam edən görüş keçirib. Görüşdə müdafiə sənayesindən ticarətə, enerjidən regional və qlobal məsələlərə qədər müxtəlif mövzular müzakirə olunub və müəyyən irəliləyişlər əldə edilib.
İstanbul Birjasında BIST 100 indeksi isə 0,09% artaraq 11 377,55 bəndlə günü bağlayıb. USD/TRY kursu isə banklararası bazarda 41,5670 səviyyəsində ticarət edilir. Analitiklər BIST 100 indeksində 11 400–11 500 punktlarını müqavimət, 11 200–11 300 punktları isə dəstək səviyyələri kimi qiymətləndirirlər.
Gundelik.az
