Havanın temperaturu yüksəldikcə idman etmək həm daha çətin, həm də daha riskli olur. Lakin mütəxəssislər xəbərdarlıq edirlər ki, istiyə görə hərəkətsiz qalmaq uzunmüddətli sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Buna görə də isti havaya uyğunlaşaraq aktiv qalmaq vacibdir.
Niyə istidə daha tez yoruluruq?
İdman zamanı əzələlər istilik yaradır. Orqanizm soyumaq üçün tərləyir və qan axınını dərinin səthinə yönəldir. Ancaq həmin qan əzələlərə oksigen daşımaq üçün də lazımdır. Nəticədə əzələlər daha az oksigen alır, ürək daha çox işləyir və yorğunluq daha tez yaranır.
1. Səhər və ya axşam məşq edin
İsti havada idman etmək üçün ən yaxşı vaxt səhərin erkən saatları və ya gün batandan sonradır.
Günorta saatlarında günəş altında məşq etməyin.
Mümkün olduqda kölgəli yerləri seçin.
Günəş altında temperatur kölgə ilə müqayisədə 12–15°C daha yüksək hiss oluna bilər.
2. Rütubəti nəzərə alın
Təkcə temperatur deyil, havanın rütubəti də vacibdir.
Rütubət yüksək olduqda:
Tərin buxarlanması çətinləşir.
Orqanizm özünü daha zəif soyudur.
İstilik vurması riski artır.
Küləyin zəif olduğu qapalı məkanlarda da risk daha yüksəkdir.
3. Məşqin müddətini və intensivliyini azaldın
Çox isti günlərdə:
Daha qısa məşq edin.
Tempinizi aşağı salın.
Daha tez-tez fasilə verin.
Bəzən uzun qaçış əvəzinə qısa gəzinti və ya evdə yüngül hərəkətlər etmək daha təhlükəsiz seçimdir.
4. Düzgün soyuma üsullarından istifadə edin
Soyumaq üçün yalnız buz paketinə güvənməyin.
Daha effektiv üsullar:
Əlləri və qolları soyuq suya salmaq;
Bədənin üzərinə su tökmək;
Soyuq, yaş dəsmalı qollar, ayaqlar və gövdə üzərində istifadə etmək;
Fasilələr zamanı kölgəyə və ya kondisionerli yerə keçmək.
Su dəridən buxarlandıqca tərləmə effektini gücləndirir və bədəni sərinləşdirir.
5. Məşqdən əvvəl bədəni sərinləşdirin
İdmandan əvvəl:
Soyuq su için;
Buzlu içkilər qəbul edin;
Sərin duş qəbul edin.
Bu üsullar bədən temperaturunu aşağı salaraq istiyə qarşı dözümlülüyü artırır.
6. Orqanizmin istiliyə uyğunlaşmasına imkan verin
Mütəxəssislər bildirirlər ki, 7–14 gün ərzində isti havada müntəzəm məşq etdikdə bədən uyğunlaşmağa başlayır:
Daxili temperatur azalır;
Tərləmə qabiliyyəti artır;
Qan plazmasının həcmi yüksəlir;
İstilik stressi riski azalır.
Lakin bu uyğunlaşma daimi deyil. İstidə fəaliyyət dayandırıldıqda zamanla itir.
7. Orqanizmin siqnallarına qulaq asın
Aşağıdakı əlamətlər yaranarsa dərhal məşqi dayandırın:
Başgicəllənmə;
Ürəkbulanma;
Həddindən artıq yorğunluq;
Ürəkdöyünmənin sürətlənməsi;
Halsızlıq və ya qarışıqlıq hissi.
Bu əlamətlər istilik tükənməsi və ya istilik vurmasının başlanğıcı ola bilər.
Mənbə:BBC
Hazırladı:Ziyalə Əhmədli
Gundelik.az
