Avstriya Elmlər Akademiyasının CeMM Molekulyar Tibb Araşdırma Mərkəzi və Vyana Universitetinin müvafiq qurumlarının apardığı araşdırma insan orqanlarının eyni sürətlə qocalmadığını ortaya qoyub.
Nature Medicine jurnalında dərc olunan araşdırmada süni intellektlə işləyən “toxuma saatları” hazırlanıb. Bu sistemlər mikroskopik görüntülər əsasında orqanların bioloji yaşını müəyyənləşdirə bilir.
Tədqiqatçılar 983 nəfərdən götürülmüş 40 müxtəlif toxuma növünə aid 25 mindən çox yüksək keyfiyyətli rəqəmsal görüntünü araşdırıblar. Hazırlanan modellər orqanların bioloji yaşını orta hesabla 4,9 illik xəta ilə təxmin edib.
Nəticələrə görə, ağciyər, böyrək, mədəaltı vəzi və böyrəküstü vəzilər 20–40 yaş arasında belə erkən qocalma əlamətləri göstərir.
Araşdırmada böyrək çatışmazlığının bir neçə toxumada, diabetin isə xüsusilə mədəaltı vəzidə qocalma prosesini sürətləndirdiyi müəyyənləşdirilib.
Alimlər həmçinin toxumalardakı yaşlanma izlərini qan analizləri ilə əlaqələndirərək yalnız qan nümunəsi əsasında ayrı-ayrı orqanların bioloji yaşını təxmin edən modellər hazırlayıblar. Bu göstəricilər Alzheimer, Kron xəstəliyi, kistik fibroz, vaskulit, diabet və insult kimi xəstəliklərlə əlaqəli yaşlanma nümunələrini də aşkar edə bilib.
Tədqiqatçılar gələcəkdə bu texnologiyanın rutin qan analizləri vasitəsilə orqanların sağlamlığını və xəstəliklərin gedişatını izləməyə imkan verə biləcəyini düşünürlər.
Mənbə:TRT Haber
Hazırladı:Ziyalə Əhmədli
Gundelik.az
