Musiqi dinləmək və xüsusilə musiqi ilə məşğul olmaq yalnız əhval-ruhiyyəni yaxşılaşdırmır, sağlamlığa da müxtəlif faydalar verir. Araşdırmalar göstərir ki, musiqi ilə məşğul olmaq beyin və ürək sağlamlığını dəstəkləyir, stressi və ağrını azaldır, insanları bir-birinə yaxınlaşdırmağa kömək edir.
Cambridge Musiqi Terapiyası Araşdırma İnstitutunun tədqiqatçısı Aleks Stritin sözlərinə görə, musiqi ilə məşğul olmaq koqnitiv, fiziki, emosional və sosial fəaliyyətdir. Birlikdə musiqi ifa etmək və ya oxumaq hətta bir-birini tanımayan insanlar arasında sosial bağların güclənməsinə səbəb olur.
Ürək və ağciyərlərə faydası
Musiqi ilə məşğul olmaq ürək döyüntüsünə və qan təzyiqinə müsbət təsir göstərir. Musiqi oxuma və ifa zamanı nəzarətli nəfəsvermə endorfinlərin ifrazını stimullaşdırır. Bu maddələr xoşbəxtlik hissi və ağrının azalması ilə əlaqələndirilir.
Musiqi ilə məşğul olarkən beynin dil, hərəkət və emosiyalarla əlaqəli müxtəlif sahələri aktivləşir. Nəfəsə diqqət yetirmək isə stressin azalmasına kömək edir.
Bəzi araşdırmalarda musiqi əsaslı məşqlərin xroniki tənəffüs xəstəlikləri olan insanların vəziyyətinə təsiri də araşdırılıb. Uzunmüddətli COVID-19 keçirən insanlarla aparılan bir proqramda altı həftəlik nəfəs və musiqi məşqlərindən sonra həyat keyfiyyətinin yaxşılaşdığı və tənəffüs çətinliklərinin azaldığı müşahidə olunub.
Beyin üçün faydaları
Musiqi ilə məşğul olmağın ən diqqətçəkən təsirlərindən biri beynin zədələnmədən sonra bərpasına kömək edə bilməsidir.
İnsult keçirən insanlarda musiqidən nitq qabiliyyətinin bərpasına dəstək məqsədilə istifadə edilir. Bunun səbəblərindən biri musiqinin beynin müxtəlif sahələri arasında yeni əlaqələrin yaranmasını stimullaşdıra bilməsidir.
Musiqi ilə məşğul olmağın neyroplastikliyi, yəni beynin özünü yenidən təşkil edərək yeni sinir əlaqələri yaratmaq qabiliyyətini artırdığı düşünülür.
Yaşlı insanlarda musiqi ilə məşğul olmağın diqqət, sözləri xatırlama və digər koqnitiv funksiyalara müsbət təsir göstərə biləcəyinə dair sübutlar da artır. Lakin bunun koqnitiv geriləməni ləngidib-ləngitmədiyini müəyyənləşdirmək üçün daha geniş və uzunmüddətli araşdırmalara ehtiyac var.
Qrup halında musiqi
Musiqi ilə qrup halında məşğul olmaq sosial bağlılığı və psixoloji rifahı gücləndirir. Bu səbəbdən musiqidən uşaqlarda əməkdaşlıq, dil inkişafı və emosiyaların tənzimlənməsini dəstəkləmək üçün də istifadə olunur.
Xor və digər qrup fəaliyyətlərinin xərçəng və insult keçirən, Parkinson xəstəliyi və demensiya ilə yaşayan insanların həyat keyfiyyətinə təsiri də araşdırılır.
Lakin tənəffüs yolu infeksiyası zamanı qrup halında musiqi fəaliyyəti virusların yayılma riskini artırır. Buna görə xəstəlik zamanı belə fəaliyyətlərdən uzaq durmaq tövsiyə olunur.
Ümumilikdə, araşdırmalar musiqi ilə məşğul olmağın yalnız əyləncə olmadığını, həm də beyin, tənəffüs sistemi, emosional vəziyyət və sosial əlaqələr üçün faydalı ola biləcəyini göstərir.
Mənbə:BBC
Hazırladı:Ziyalə Əhmədli
Gundelik.az
