Meta şirkətinin baş direktoru Mark Zuckerberg və həyat yoldaşı Priscilla Chan, bütün xəstəliklərin müalicəsini və qarşısının alınmasını “sürətləndirməyə” kömək edə biləcək insan hüceyrələrinin süni intellekt (AI) modellərini hazırlayırlar. Cütlüyün qeyri-kommersiya təşkilatı olan Biohub ötən həftə insan hüceyrələrinin proqnozlaşdırıcı modellərini yaratmaq üçün lazım olan texnologiya və məlumat dəstlərini inkişaf etdirmək məqsədilə beş illik bir təşəbbüs başlatdığını açıqladı.
Təşkilat bildirib ki, istehsal etdiyi məlumatlar dünya üzrə tədqiqatçılar üçün sərbəst şəkildə əlçatan olacaq.
Biohub-a görə, insan hüceyrələrinin süni intellektlə simulyasiya edilməsi tədqiqatçılara xəstəlikləri hazırda laboratoriyada mümkün olmayan sürətlə və miqyasda rəqəmsal şəkildə öyrənməyə imkan verə bilər. Əgər kifayət qədər dəqiqdirsə, bu cür modellər alimlərə sağlam və xəstə vəziyyətdə hüceyrələrin davranışını anlamağa, xəstəliklərin səbəblərini aşkar etməyə və yeni müalicə variantları tapmağa kömək edə bilər.
Ötən il Zuckerberg Biohub-un uzunmüddətli məqsədinin süni intellekt və biologiyanı birləşdirərək bütün insan xəstəliklərini aradan qaldırmaq olduğunu açıqladı. 2016-cı ildə cütlük bu təşkilatı alimləri və mühəndisləri bir araya gətirərək “hüceyrə səviyyəsində biologiyanı müşahidə edən, ölçən və proqramlaşdıran” texnologiyalar hazırlamaq üçün qurdu.
Biohub bildirir ki, o vaxtdan bəri dünyanın ən böyük təkhüceyrəli məlumat dəstlərini toplayıb və bioloji tədqiqatlara həsr olunmuş xüsusi, genişmiqyaslı hesablama infrastrukturu qurub.
Yeni təşəbbüs, həyat elmləri sektorunda böyük bioloji məlumat dəstləri ilə öyrədilən süni intellekt modellərinin dərmanların, müalicələrin və terapiyaların kəşf edilmə tərzini kökündən dəyişdirə biləcəyinə artan bir inancını əks etdirir.
Təşkilat öz tədqiqatlarına 400 milyon dollar (təxminən 348 milyon avro) xərcləyəcəyini və xarici tədqiqatçılara əlavə 100 milyon dollar (təxminən 87 milyon avro) ayıracağını açıqladı. Onun tərəfdaşları arasında çip istehsalçısı Nvidia və aparıcı tədqiqat institutları var. Biohub bildirir ki, miqyas konsepsiyası layihənin əsasını təşkil edəcək, çünki bioloji məlumatların həcmi və keyfiyyəti artdıqca süni intellekt proqnozları daha faydalı olur. Digər texnologiya şirkətləri də diqqətlərini süni intellektlə dəstəklənən biologiyaya yönəldirlər.
Google-ın süni intellekt bölməsi DeepMind-ə əsaslanan Alphabet-in İzomorfik Laboratoriyaları dərman kəşfində süni intellektdən istifadə edir və yeni dərmanlar hazırlamaq üzərində işlədiyini bildirir.
Microsoft həmçinin tibbi görüntüləmə, genomika, klinik qeydiyyatlar və biotibbi tədqiqatlar üçün hazırlanmış müxtəlif səhiyyə süni intellekt modellərini də buraxıb; bu arada Nvidia-nın BioNeMo platforması həyat elmləri şirkətləri tərəfindən süni intellektlə idarə olunan dərman kəşfləri üçün istifadə olunur.
Mənbə:Euronews
Tərtib etdi:Səid Mikayılzadə
Gundelik.az
