Rusiya genişmiqyaslı işğala başladıqdan dörd il sonra Ukrayna xalqı müharibədə həlak olanları yad edib. Münaqişə beşinci ilinə daxil olarkən sona çatacağına dair heç bir əlamət yoxdur.
Ukrayna ordusu Rusiya qüvvələrinin ölkəni tam işğal etməsinə qarşı müqaviməti davam etdirir, lakin hər iki tərəfdə hərbi itkilər artır və Ukrayna əhalisi demək olar ki, hər gün hava hücumları ilə üzləşir.
Çərşənbə axşamı prezident Volodimir Zelenski bildirib ki, “Ukrayna bu müharibəni heç vaxt seçməyib” və əlavə edib: “Biz müstəqilliyimizi qoruduq, dövlətçiliyimizi itirmədik.”
Kreml Kiyevi bir neçə günə ələ keçirə biləcəyini düşünürdü, lakin müharibə məqsədlərinin “tam yerinə yetirilmədiyini” etiraf edib və Ukraynaya hücumları davam etdirmək niyyətində olduğunu bildirib. Rusiya tez-tez Qərbin Ukraynaya dəstəyinin münaqişəni genişləndirdiyini və bunu “Rusiya ilə Qərb arasında qarşıdurmaya” çevirdiyini iddia edir.
Hazırda Rusiya Ukrayna ərazisinin təxminən 20%-nə nəzarət edir, lakin Ukrayna ordusu onun Donbasın tamamını ələ keçirməsinin qarşısını alıb.
Saat 10:00-da bir dəqiqəlik sükut Kiyevdə həyatı dayandırdı. Maidan meydanında ölənləri anmaq üçün qoyulmuş bayraqlar arasında insanlar başlarını aşağı salaraq sükut içində dayandılar.
Paytaxtın mərkəzindəki Müqəddəs Sofiya Katedralinin mozaikaları arasında Zelenski və həyat yoldaşı Olena dua mərasiminə rəhbərlik etdilər. Onları Finlandiya prezidenti Aleksandr Stubb, İsveçin baş naziri Ulf Kristersson və Avropa Komissiyasının sədri Ursula fon der Leyen kimi Avropa liderləri müşayiət edirdi.
2022-ci ildə ağır müharibə cinayətlərinin baş verdiyi Buça şəhərində insanlar həlak olan əsgərlərin məzarlarına gül qoyurdular. Bir nəfər Valentyn deyib: “Müharibə çoxlu həyat aldı. Təəssüf ki, çox saydadır. Heç kim bu qədər uzun çəkəcəyini düşünmürdü.”
Zelenski video müraciətində prezident sarayının yeraltı dəhlizlərində gəzərkən görünür və bu dəhlizlər İkinci Dünya Müharibəsində Çörçillin yeraltı ofislərini xatırladırdı. O deyib: “Biz müstəqilliyimizi qoruduq, dövlətçiliyimizi itirmədik. Ukrayna yalnız xəritədə mövcud deyil.”
Eyni gün Böyük Britaniya və Fransanın rəhbərliyi ilə “İstəkli Koalisiya”nın (Coalition of the Willing) görüşü keçirilib. Təxminən 35 ölkə iştirak edir və bəziləri mümkün atəşkəsə nəzarət üçün Ukraynaya qoşun göndərməyə hazır olduqlarını bildirir.
Britaniyanın baş naziri Keir Starmer deyib ki, Rusiyanın üstünlük əldə etdiyini düşünmək yanlışdır və bildirib ki, Rusiya son bir ildə Ukrayna ərazisinin yalnız 0,8%-ni böyük itkilər bahasına ələ keçirib.
Fransa prezidenti Emmanuel Makron isə yaxın zamanda sülh əldə olunacağına skeptik yanaşaraq Rusiyanın sülhə hazır olmadığını deyib.
Putin isə Böyük Britaniya və Fransanın Ukraynaya nüvə silahı vermək planları qurduğunu iddia edib, lakin bu iddialar Londonda “diqqəti yayındırmaq cəhdi” kimi qiymətləndirilib və yalan olduğu bildirilib.
ABŞ-ın vasitəçiliyi ilə keçirilən sülh danışıqlarına baxmayaraq, irəliləyiş hələ də görünmür. Rusiyanın Ukraynanın şərq ərazilərini təhvil vermək tələbi Ukrayna üçün qəbuledilməzdir.
G7 liderləri, o cümlədən ABŞ prezidenti Donald Tramp, Ukraynanın suverenliyinə və mövcudluq hüququna dəstəklərini bir daha təsdiqləyiblər. Bu, Trampın yenidən prezident seçilməsindən sonra Ukrayna ilə bağlı ilk birgə bəyanatdır.
Mənbə: BBC
Hazırladı: Ziyalə Əhmədli
Gundelik.az
